شعار سازمان بهداشت جهانی در سال 2016

دیابت را شکست دهیم (BEAT DIABETES)

دیابت یا بیماری قند، یک اختلال متابولیک در بدن است. در این بیماری توانایی تولید انسولین در بدن از بین می‌رود یا بدن در برابر انسولین مقاوم می شود لذا انسولین تولیدی نمی‌تواند عملکرد طبیعی خود را انجام دهد و درنهایت قند خون افزایش می‌یابد. وجود مقدار بیش از حد قند در خون در درازمدت می‌تواند به بخش‌های مختلف بدن مانند قلب، رگ‌های خونی،‌ کليه‌ها، ‌دستگاه تناسلی و دستگاه عصبی آسيب برساند.

بر اساس برآوردها در سال 1387 در جهان حدود 350 میلیون نفر به این بیماری مبتلا بوده‌اند و شیوع این بیماری بهخصوص در کشورهای فقیر و کشورهای درحال‌توسعه مانند ایران در حال افزایش است.

در سال 1391 دیابت علت مرگ حدود 5/1 میلیون نفر در دنیا بوده است که بیش از 80 درصد آن در کشورهای فقیر و کشورهای درحال‌توسعه رخ‌داده است و برآوردها نشان می‌دهد که این بیماری به هفتمین علت مرگ تا سال 1409 شمسی تبدیل خواهد شد.

دیابت دو نوع اصلی دارد. در دیابت نوع یک نقص تولید انسولین دیده می‌شود و در دیابت نوع دو مقاومت پیش‌رونده بدن به انسولین وجود دارد. دیابت نوع دو بیش از نود درصد دیابت را شامل می‌شود. چاقی و کم‌تحرکی نقش مهمی در ابتلای افراد به دیابت نوع دو دارند.

 

چند نکته در مورد دیابت:

·         همه‌گیری دیابت در دنیا در حال گسترش است به خصوص در کشورهای مانند ایران. برآورد می شود حدود 10 درصد افراد بالای 30 سال در استان فارس به این بیماری مبتلا باشند.

·         درصد قابل‌ توجهی از این بیماری با اصلاح شیوه زندگی قابل‌پیشگیری است. حفظ وزن طبیعی بدن و پیشگیری از افزایش وزن، ورزش و فعالیت بدنی کافی، مصرف نکردن دخانیات و رژیم غذایی سالم نقش مهمی در کاهش ابتلا به این بیماری دارد.

·         دیابت بیماری قابل‌درمان است. باید قند خون را کنترل کنیم. افزایش دسترسی به خدمات تشخیصی، آموزش خود مراقبتی و افزایش خدمات درمانی نقش مهمی در کنترل بیماری دارند.

·         برای تشخیص ابتلا به دیابت فقط کافی ست به نزدیک‌ترین مرکز بهداشتی درمانی مراجعه کنید و با آزمایش قند خون از وضعیت سلامت خود مطلع شوید.

پیام آموزش عمومی:

ü       شایعترین بیماری غیر واگیرکه هر روز افراد بیشتری را مبتلا می کند، دیابت است. همه با هم با افزایش این بیماری مقابله کنیم.

ü       تصحیح شیوه زندگی (رژیم غذایی مناسب و افزایش فعالیت بدنی)باعث کاهش ابتلا به دیابت میشود.

ü       حدود 10 درصد از افراد بالای 30 سال استان فارس مبتلا به دیابت هستند. در اولین فرصت از عدم ابتلای خود به این بیماری اطمینان حاصل کنید.

ü       در دیابت نوع 2 افزایش قند خون به تدریج پیشرفتمیکند و فرد ممکن است مدتها از بیماری خود بی اطلاع باشد. با مراجعه به پزشک خانواده از وضعیت قند خون خود مطلع شوید.

ü       دیابت نوع 2 اغلب بدون علامت و یا با علایم خفیف است و دیر تشخیص داده میشود. ارتباط منظم با پزشک خانواده موجب تشخیص زودتر این بیماری می شود.

ü       افراد بالای 30 سال باید هر سه سال یکبار جهت تشخیص زودهنگام دیابت، وضعیت قند خون خود را  بررسی کنند.

ü       تقریبا 50 درصد افراد مبتلا به دیابت از بیماری خود بی اطلاعند. خطر وجود این بیماری را جدی بگیریم.

ü       افرادی که قند خون بین 110 تا 126 دارند در معرض ابتلا به دیابت هستند و باید سالانه از نظر وضعیت قند خون بررسی شوند.

ü       پرخوری، پرنوشی، پرادراری می تواند علامت بیماری دیابت باشد.

ü       پیشگیری از بیماری دیابت راحت تر و ارزان تر از درمان آن است.

ü       دیابت در هر سنی ممکن از ایجاد شود.

 

پیام های بهداشتی دیابت :

·         با مصرف صبحانه ی سالم می توان گامی به سمت پیشگیری و کنترل بیماری دیابت برداشت.

·         صبحانه ی سالم آغاز تغذیه ی سالم

·         آیا می دانید مصرف غذاهای شیرین و پر چرب احتمال ابتلابه بیماری دیابت را افزایش می دهد؟

·         قابل توجه بیماران مبتلا به دیابت: خودتان را با غذاهای کم کالري مانند کاهو، کرفس، ژله ی بدون قند و سوپ هاي ساده سیر کنید.

·         قابل توجه بیماران مبتلا به دیابت: انواع حبوبات را حداقل 2 بار در هفته در برنامه غذایی خود بگنجانید.

·         قابل توجه بیماران مبتلا به دیابت: از نوشیدنی ها و میان وعده هاي بدون قند استفاده کنید.

·         قابل توجه بیماران مبتلا به دیابت: تمام پوست و چربی گوشت را قبل از پختن جدا کنید.

·         قابل توجه بیماران مبتلا به دیابت: سعی کنید بیشتر از  غذاهای گیاهی مصرف کنید.

·         با ﺗﺤﺮک ﮐﺎﻓﯽ، ﺗﻐﺬﯾه ی ﺳﺎﻟﻢ، ﻧﺪاﺷﺘﻦ اﺿﺎﻓﻪ وزن، ﺗﺮک ﻣﺼﺮف دﺧﺎﻧﯿﺎت واﻟﮑﻞ، ومصرف نکردن بی رویه ی چربی ﻣﯽﺗﻮان به پیشگیری از ﺑﺮوز ﺑﯿﻤﺎری دﯾﺎﺑﺖ کمک کرد.

·         در ﺻﻮرت ﺑﺮوز ﻋﻼﯾﻢﭘﺮﺧﻮری، ﭘﺮﻧﻮﺷﯽ و ﭘﺮادراری ﺑﺎﯾد ﺑﻪ ﺑﯿﻤﺎری دﯾﺎﺑﺖ ﻣﺸﮑﻮک ﺷﺪ و ﺑﻪ ﭘﺰﺷﮏ خانواده ﻣﺮاﺟﻌﻪ کرد.

·         دیابت را بشناسیم و از همین حالا مهارش کنیم. آیا شما هم در معرض خطر ابتلا به بیماری دیابت هستید؟

·         آیا می دانید بیش از نیمی از افراد مبتلا به دیابت ، از وجود بیماری خود بی اطلاع هستند؟!

·         آیا می دانید دیابت کنترل نشده علت اصلی حمله قلبی، سکته مغزی، کوری بزرگسالان ، و نارسایی کلیه است؟

·         قابل توجه بیماران مبتلابه دیابت: با كنترل به موقع و مداوم قندخون مي توانید از عوارض ديابت جلوگيري کنید.

·         در صورتی که درمعرض خطر ابتلا به دیابت هستید (چاقی، اضافه وزن، سابقه ی فامیلی بیماری دیابت) سالی یکبار قندخون خود را آزمایش کنید.

·         فعاليت بدني؛ گامی مؤثر در پیشگیری از بيماري دیابت.

·         آیا می دانید: 30 دقیقه ورزش منظم روزانه، احتمال ابتلا به بیماری دیابت در طول زندگی  را %40 کاهش می دهد.     

·         پیاده‌روی مناسب‌ترین و راحت‌ترین ورزش برای کنترل بیماری دیابت است.

·         برای پیشگیری از بیماری ‌دیابت، بهتراست مواد غذايي به صورت آب پز، بخارپز يا كبابي با شعله غیرمستقیم استفاده شود.

·         به یاد داشته باشید پیاده‌روی سریع یکی از راه‌های آسان برای حفظ سلامتی شماست.

·         برای انجام فعالیت‌های ورزشی می‌توانید 30 دقیقه کامل در روز ورزش کنید و یا  مدت زمان آن را به فواصل  زمانی 10 دقیقه‌ای تقسیم کنید.

·         به یاد داشته باشید برای پیشگیری از بیماری دیابت می‌توانید در هر سنی ورزش کنید.

·         با انجام منظم ورزش و فعالیت بدنی از ابتلا به دیابت پیشگیری کنیم.

 

توصیه به بیماران:

·         بیماران دیابتی روزانه باید پاهای خود را از نظر وجود زخم،قرمزی و تورم بررسی نمایید.

·         بیمار مبتلا به دیابت باید روزانه پای خود را با آب ولرم و صابون شستشو داده و با وازلین یا یک ماده مناسب دیگر چرب نماید.

·         مطلع کردن پزشک خانواده از وجود زخم یا هرگونه تغییرات در پاضروری است. زیرا هر زخمی میتواند منجر به قطع عضو شود.

·         مبتلایان به دیابت نباید هیچگاه پای برهنه در منزل راه روند تا از خراشیدگی و زخم پا جلوگیری شود.

·         انتخاب کفشی از جنس چرم نرم و کاملا اندازه‌ی پا(نه تنگ و نه گشاد باشد) که با قوزک پا درتماس نبوده و جلو باز هم نباشد، برای سلامت پای مبتلایان به دیابت ضروری است.

·         گرفتن ناخن ها به صورت صاف و عدم گرفتن گوشه ی ناخن ها در بیماران مبتلا به دیابت توصیه می شود.

·         بیمارن مبتلا به دیابت برای معاینه و تعیین وضعیت حسی پا سالی می بایست سالی یکبار به پزشک خود مراجعه نمایند.

·         تزریق زیاد انسولین،فعالیت بدنی زیاد،دریافت کم مواد قندی از علل عمده افت قند خون در بیماران دیابتی است.

·         بی قراری،لرزش و گرسنگی شدید از علایم اولیه افت قند خون است.

·         در افراد دچار دیابت علایم افت قند خون باید جدی گرفته شود و به سرعت  2 تا 3 حبه قند یا نصف لیوان آب میوه ویا یک قاشق غذا خوری عسل میل نمایند.

·         بیماران مبتلا به دیابت بهتر است همیشه قند همراه خود داشته باشند.

·         مصرف شکلات درزمان افت قند خون در مبتلایان به دیابت چندان موثر نیست زیرا  چربی آن مانع جذب سریع قند میشود.

·         بی توجهی به علایم افت قند خون میتواند باعث از دست دادن  هوشیاری شود.

·         اگر فرد مبتلا به دیابت بیهوش شود باید بلافاصله با اورژانس تماس گرفت.

·         اطرافیان بیمار مبتلا به دیابت که بیهوش شده است نباید هیچگونه موادخوراکی را از طریق دهان به وی بدهند.

·         بیمار مبتلا به دیابت باید هر سه ماه توسط پزشک و هرماه توسط مراقب سلامت بررسی شود.

·         به دلیل عوارضی که بیماری دیابت بر چشم می گذارد،بیمار مبتلا به دیابت لازم است سالانه یکبار توسط چشم پزشک معاینه شود.

·         به دلیل عوارضی که بیماری دیابت ممکن است بر کلیه بگذارد، عملکرد کلیه افراد مبتلا به این بیماری باید به طور مستمر توسط پزشک بررسی شود.

  
تاریخ آخرین بروزرسانی   :  1396-2-27 8:56        برو بالای صفحه نسخه قابل چاپ